Energie besparen begin je het best bij wat niets of weinig kost: sluipverbruik uitzetten, korter en minder heet douchen en de verwarming slimmer gebruiken. Pas daarna komen een ander energiecontract, isolatie en zonnepanelen. Op deze pagina zie je welke stap bij jouw huis past, met per onderwerp een uitgewerkte gids.
In het kort: weet eerst wat je verbruikt, pak dan de gratis gewoontes aan, daarna de kleine klussen en pas als laatste de grote investeringen. Reken altijd met je eigen tarief, dat staat op je contract of jaarafrekening.
Begin hier
- Weet wat je verbruikt. Met een simpele som (watt × uren ÷ 1000) zie je wat elk apparaat kost. Gebruik onze rekenhulp voor stroomverbruik.
- Zet sluipverbruik uit. Apparaten op stand-by verbruiken dag en nacht stroom. Welke het meest, lees je in sluipverbruik: welke apparaten slurpen stroom?
- Warm water is duur. Douchen is in veel huishoudens een van de grootste gasverbruikers. Reken uit wat korter douchen oplevert.
- Verwarm slimmer. Zonder te verbouwen kun je al veel doen: verwarmingskosten verlagen en tocht tegengaan.
Rekenvoorbeeld: wat kost een apparaat op stand-by?
Sluipverbruik lijkt klein, maar het loopt 24 uur per dag door. Zo reken je het uit, met twee aannames die je zelf kunt aanpassen.
- Aanname 1: een apparaat verbruikt op stand-by 5 watt. Meet het na met een energiemeter in het stopcontact; elk apparaat is anders.
- Aanname 2: je betaalt 30 cent per kWh. Check je eigen tarief op je contract.
5 watt × 24 uur = 120 wattuur per dag, ofwel 0,12 kWh. Over een jaar is dat 0,12 × 365 = 43,8 kWh. Bij 30 cent per kWh kost dat ene apparaat dan ongeveer €13 per jaar, zonder dat je er iets aan hebt. Staan er in je tv-meubel vier van zulke apparaten, dan tel je dat bedrag vier keer.
Dezelfde som werkt voor elk apparaat dat aan staat: vermenigvuldig het vermogen met het aantal uren, deel door 1000 en vermenigvuldig met je tarief. Zo zie je snel of een oude vriezer of een tweede koelkast in de schuur de moeite van vervangen of uitzetten waard is.
Snelle winst of grotere stap?
| Maatregel | Kosten | Moeite |
|---|---|---|
| Stand-by uitzetten met een stekkerdoos met schakelaar | Laag | Minuten |
| Korter douchen, spaardouchekop | Laag | Gewoonte |
| Thermostaat lager, kamers niet onnodig verwarmen | Geen | Gewoonte |
| Wasmachine, droger, koelkast en vriezer zuiniger gebruiken | Geen | Gewoonte |
| Tochtstrips, radiatorfolie, dikke gordijnen | Laag tot middel | Een middag klussen |
| Ander energiecontract kiezen | Geen | Vergelijken en afwegen |
| Isolatie, zonnepanelen, warmtepomp | Hoog | Project, vaak met vakman |
Apparaten in huis: waar let je op?
Na verwarming en warm water zitten de grootste stroomposten meestal in apparaten die veel uren draaien of veel warmte maken. Een koelkast en vriezer staan het hele jaar aan, dus een te koude stand of een dikke ijslaag kost elke dag een beetje extra. Hoe je ze zuiniger laat draaien, lees je in koelkast en vriezer zuiniger laten draaien.
Bij de was draait het vooral om temperatuur en drogen. Wassen op een lagere temperatuur en de was vaker buiten of aan het rek laten drogen scheelt meer dan het lijkt. Alle tips staan in wasmachine en droger zuinig gebruiken.
Tip: leen of koop een energiemeter voor in het stopcontact en meet een week lang je grootste apparaten. Dan bespaar je op basis van je eigen cijfers in plaats van op gevoel.
Je contract en grotere investeringen
Twijfel je over je contract? Een vast, variabel of dynamisch contract past elk bij een ander soort huishouden. Lees vast, variabel of dynamisch: wat past bij jou? Denk je aan een grotere investering, begin dan bij besparen met zonnepanelen. Milieu Centraal heeft daarnaast onafhankelijke informatie en rekentools over isoleren en verduurzamen.
Een vuistregel voor investeringen: zorg eerst dat je huis zo min mogelijk energie lekt en dat je gewoontes kloppen. Een warmtepomp of zonnepanelen op een tochtig huis met een hoog sluipverbruik halen minder uit je investering dan op een huis waar de basis op orde is.
Waar begin je?
- Vandaag: zoek je tarief per kWh en per m³ gas op en loop met de som hierboven je stand-by-apparaten na.
- Deze week: zet de thermostaat een graad lager, kort je douchetijd in en zet ongebruikte apparaten met een schakelaar helemaal uit.
- Deze maand: dicht kieren rond deuren en ramen en kijk wanneer je energiecontract afloopt, zodat je op tijd kunt vergelijken.
Veelgestelde vragen
Wat levert het meeste op als je energie wilt besparen?
Dat verschilt per huis, maar in de meeste huishoudens gaat het grootste deel van de energie naar verwarming en warm water. Daar zit dus vaak de grootste winst: lager stoken, kamers die je niet gebruikt niet verwarmen, tocht dichten en korter douchen. Kijk op je jaarafrekening hoe je verbruik verdeeld is over stroom en gas.
Hoe weet ik wat mijn apparaten verbruiken?
Het vermogen in watt staat meestal op een sticker of in de handleiding. Vermenigvuldig dat met het aantal uren dat het apparaat aanstaat, deel door 1000 en je hebt het verbruik in kWh. Voor apparaten die wisselend verbruiken, zoals een koelkast, geeft een energiemeter in het stopcontact een eerlijker beeld.
Kan ik mijn energiecontract tussentijds opzeggen?
Een variabel contract kun je meestal opzeggen met een opzegtermijn van maximaal een maand. Bij een vast contract met een looptijd kan de leverancier een opzegvergoeding rekenen als je voor het einde opzegt. Lees je voorwaarden na voordat je overstapt.
Zijn zonnepanelen altijd de moeite waard?
Niet altijd. Het hangt af van je dak, je verbruik, de kosten en de regels voor terugleveren op dat moment. Laat je goed informeren, vergelijk meerdere offertes en gebruik een onafhankelijke rekentool, bijvoorbeeld die van Milieu Centraal.
